Lokata a konto oszczędnościowe – czym się różnią i gdzie lepiej oszczędzać?


Osoby, które chcą, aby ich oszczędności na siebie zarabiały oraz były chronione przed zgubnym wpływem inflacji, mają do wyboru dwa podstawowe produkty bankowe: lokaty terminowe oraz konta oszczędnościowe. Odpowiedź na pytanie, który produkt bardziej się opłaca, zależy przede wszystkim od tego, jak długo chcemy oszczędzać i jak dużą sumą wolnych środków dysponujemy.


Co to jest lokata bankowa?


Zacznijmy od wyjaśnienia, czym są wspomniane wyżej produkty bankowe. Lokata to depozyt terminowy, o określonym terminie zapadalności, po którym deponent otrzymuje wpłacone środki wraz z odsetkami. W tym czasie jej posiadacz nie może dopłacać do lokaty dodatkowych funduszy, a przedwczesne zaczerpnięcie oszczędności w większości przypadków wiąże się z utratą odsetek. Oprocentowanie lokat bankowych jest w przeważającej części stałe, co oznacza, że nie ulega ono zmianom przez cały okres trwania depozytu (choć na rynku dostępne są również produkty o zmiennych stawkach). Procent na lokacie w dużej mierze zależy od tego, na jaki termin jest zawierana. Najlepiej oprocentowane są depozyty na 3 miesiące (zazwyczaj są to oferty promocyjne, które wymagają spełnienia dodatkowych warunków) lub na 12 miesięcy (kiedy zależy nam na lokacie bez konieczności nadprogramowych wymogów).


Jak działają konta oszczędnościowe?


W przeciwieństwie do lokat, konta oszczędnościowe zakładane są bezterminowo – to znaczy, że maksymalny czas, na jaki można posiadać taki produkt, jest nieokreślony. Konta takie pozwalają na dowolne wpłacanie i wypłacanie środków w każdym momencie – choć wiele banków nalicza dodatkowe opłaty, gdy pobieramy oszczędności częściej niż raz w miesiącu. Warto o tym pamiętać, bowiem przy większej liczbie wypłat w miesiącu na koncie oszczędnościowym możemy nie zyskać, a wręcz stracić. Nie zmienia to jednak faktu, że oferują one o wiele większą elastyczność w dysponowaniu zgromadzonymi pieniędzmi. Kolejnym aspektem, w którym produkty te różnią się od lokat terminowych, jest fakt, że stosowane jest tu oprocentowanie zmienne. Oznacza to, że w przypadku zmian stóp procentowych przez Radę Polityki Pieniężnej stawka na naszym produkcie również ulegnie zmianie.


Lokata czy konto oszczędnościowe – co wybrać?


Lokaty i konta oszczędnościowe różnią się także tym, jak dużo możemy na takim produkcie umieścić. Większość depozytów terminowych wymaga wpłacenia kwoty co najmniej 1 tys. zł., podczas gdy w przypadku kont oszczędnościowych może być to już nawet kilkaset złotych. Jeśli więc posiadasz większą kwotę gotówki, lepiej wybrać lokatę. Z kolei w przypadku, gdy zamierzasz dokonywać kilku wpłat, ale za to mniejszych, warto skorzystać z elastyczności oferowanej przez konta oszczędnościowe. 
Choć wspomniana elastyczność zazwyczaj jest interpretowana jako największa zaleta kont oszczędnościowych, to nie dla wszystkich jest to dobre rozwiązanie. Osoby, które nie mają silnej woli i mogą być skuszone „podbieraniem” oszczędności, a zależy im na zgromadzeniu określonego zarobku, lepiej wyjdą na założeniu lokaty. Bariera psychiczna w postaci widma utraty odsetek sprawi, że posiadacz depozytu zastanowi się, zanim skorzysta ze zgromadzonej tam gotówki. Jeśli jednak zależy Ci na możliwości sięgnięcia po środki w dowolnym momencie (ale też nie za często), lepszą sytuację zagwarantują Ci konta oszczędnościowe. 


Duże znaczenie ma także formuła oprocentowania stosowana w obu tych produktach. Oprocentowanie stałe, przeważające w przypadku lokat, będzie bezpieczniejsze w przypadku, gdy oszczędzamy w otoczeniu spowolnienia gospodarczego. Późniejsze obniżenie stóp procentowych uchroni nas przed obniżeniem wartości naszych odsetek. Z kolei gdy spodziewamy się przyspieszenia w gospodarce i wyższej inflacji, na naszą korzyść zadziała oprocentowanie zmienne, które posiadają konta oszczędnościowe. 


Ograniczenia i dodatkowe warunki


To, który z produktów – lokata czy konto oszczędnościowe – oferuje lepsze oprocentowanie, zależy już od konkretnych ofert. Jednak fakt, że stopy procentowe szorują obecnie po dnie, nie wiąże się z preferencyjnymi warunkami dla oszczędzających. Ratunkiem są dla nich oferty, które wiążą się ze spełnieniem dodatkowych warunków. Zarówno w przypadku kont oszczędnościowych, jak i lokat terminowych, najlepsze oprocentowanie można uzyskać jedynie przy wpłaceniu określonej kwoty. Po jej przekroczeniu, stawki na produktach ulegają obniżeniu i nie są już tak atrakcyjne. Inne ważne ograniczenie to kierowanie ofert na preferencyjnych warunkach wyłącznie do nowych klientów. 
Aby móc założyć produkt oszczędnościowy, który zapewni najlepszy zysk, trzeba liczyć się także ze spełnieniem dodatkowych warunków. Najpopularniejszym z nich jest posiadanie konta osobistego w tym samym banku – choć w przypadku lokat możliwe jest także otwarcie depozytu bez ROR-u w danej instytucji. Konieczność założenia rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego może generować kolejne koszty, np. za prowadzenie konta, kartę czy korzystanie z bankomatów. Warto więc rozważyć, czy wyższe oprocentowanie przy ponoszeniu dodatkowych opłat faktycznie będzie opłacalne dla naszego domowego budżetu.